DGZ en GD adviseren: ‘Ent ook dit jaar tegen blauwtong’
Dat Nederland en Vlaanderen vorig jaar gevrijwaard bleven van blauwtong betekent volgens deskundigen niet dat het virus is verslagen.
In een artikel in de apriledities van Veeteelt en VeeteeltVlees adviseren dierenartsen van Royal GD en Dierengezondheidszorg Vlaanderen (DGZ) veehouders om ook dit jaar te vaccineren tegen blauwtong.
Droog voorjaar gunstig
‘In landen om ons heen heeft het blauwtongvirus afgelopen jaar wel volop gecirculeerd en voor zieke dieren gezorgd’, vertelt Katrien van den Brink, rundveedierenarts bij GD. De blauwtongdeskundige noemt meerdere mogelijke verklaringen voor het feit dat het virus zich hier afgelopen jaar gedeisd hield. ‘Het blauwtongvirus verspreidt zich via knutten. Deze insecten moeten eerst in contact komen met een besmet dier voordat ze andere dieren kunnen besmetten. Daarnaast was het voorjaar van 2025 droog, waardoor de omstandigheden voor knutten om zich te vermeerderen ongunstig waren.’
Buffer door verplichte vaccinatie
Belangrijker nog is volgens Van den Brink het effect van immuniteit in de hele rundveepopulatie. ‘In Vlaanderen was vaccinatie tegen blauwtong type 3 en 8 vorig jaar verplicht, wat voor een buffer zorgde. Ook in Nederland lieten veel veehouders hun dieren vaccineren tegen serotype 3. In combinatie met opgebouwde antistoffen als gevolg van veldbesmettingen in 2023 en 2024 leidde dit tot een grote hoeveelheid antistoffen in de populatie’, legt ze uit.
Groepsimmuniteit daalt
Eva Van Mael van DGZ onderschrijft de analyse van haar Nederlandse collega. ‘Maar blauwtong is zeker niet weg’, waarschuwt ze. ‘De groepsimmuniteit in zowel de Belgische als de Nederlandse populatie zal langzaam afnemen, onder andere door een toenemend aantal jonge dieren dat nooit is geënt of met het virus in aanraking geweest. Daarbij geldt in België dit jaar geen vaccinatieplicht meer en is er ook geen financiële vergoeding van de overheid.’
Vaccinatie beste preventieve maatregel
Zowel DGZ als GD roepen veehouders op om vaccinatie tegen blauwtong ook dit jaar serieus te overwegen. ‘Vaccinatie is de beste preventieve maatregel die een veehouder kan nemen tegen de effecten van een blauwtonginfectie. Gevaccineerde dieren worden minder ziek en gaan minder vaak dood als gevolg van een besmetting’, legt Van den Brink uit.
Immuniteit opbouwen duurt enkele weken
De dierenartsen adviseren veehouders die willen vaccineren, dit zo snel mogelijk te doen. ‘Het duurt enkele weken voordat immuniteit is opgebouwd en deze is enkele maanden na vaccinatie het hoogst. Dieren zijn maximaal beschermd als de piek in immuniteit gelijk valt met de piek in besmettingsdruk’, legt Van Mael uit. ‘De meest kwetsbare groep is het jongvee dat afgelopen jaar niet is gevaccineerd. Maar ook bij gevaccineerde dieren zorgt een boostervaccinatie voor extra bescherming’, geeft de dierenarts aan.
Type 8 grootste risico
Vaccineren tegen blauwtong type 8 heeft wat haar betreft dit jaar prioriteit. ‘Blauwtong type 8 circuleerde vorig jaar volop in Duitsland en Frankrijk en er waren er ook al enkele besmettingen in Wallonië’, vertelt ze. Vaccins tegen type 3 en 8 moeten afzonderlijk worden toegediend, maar uit onderzoek in de praktijk is gebleken dat beide vaccinaties zonder complicaties tegelijk kunnen worden gegeven.
Een uitgebreid achtergrondartikel over de opkomst van virusziekten die worden verspreid door vliegende insecten, is te lezen in de apriledities van Veeteelt en VeeteeltVlees die eind vorige week zijn verschenen.
