Sitemenu

maandag 23 mei 2022
content-main-left

Nieuws

De oorlog in Oekraïne leidt nog niet tot schaarste aan levensmiddelen en explosieve kostenstijgingen voor veehouders zouden zo maar eens het gevolg kunnen zijn van speculerende partijen in de keten.

Marc Jansen, directeur van het Centraal Bureau Levensmiddelenhandel (CBL), de brancheorganisatie van de supermarkten in Nederland, vindt dat er nuchter en zakelijk moet worden gekeken naar de huidige onrust in de voedselketen. ‘We moeten oppassen dat we elkaar niet een crisis inpraten.’

Welke verantwoordelijkheid nemen supermarkten als het gaat om het veiligstellen van de voedselvoorziening en het betaalbaar houden van het voedsel voor de consument?

‘Gisteren hebben we nog een gesprek gehad met verschillende ketenpartijen, LTO, NAJK en het ministerie van LNV. Onze indruk is dat er op dit moment nog geen sprake is van acute schaarste aan producten. Met uitzondering van zonnebloemolie, waar op korte termijn problemen in de aanvoer zijn te verwachten.’

‘Ja, veevoergrondstoffen zijn duurder geworden, net als kunstmest en brandstof. Maar de vraag is wat hiervan de oorzaak is. Het zou zo maar eens zo kunnen zijn dat de prijsstijgingen van de laatste weken niet door schaarste, maar voor een belangrijk deel worden veroorzaakt door speculatie. Ergens in de keten zijn er nu partijen die veel geld verdienen. En ik weet dat dit niet de boeren zijn.’

‘We moeten oppassen dat we ons met zijn allen niet een crisis inpraten. Alle ketenpartijen en ook de overheid zullen moeten bekijken wat ze kunnen doen om kostenstijgingen te beteugelen. En we zullen de pijn in de keten eerlijk met elkaar moeten verdelen.’

Zou het ook zo kunnen zijn dat supermarkten gebruik maken van het huidige sentiment om hun marges op te voeren?

‘Dat denk ik niet. Supermarkten zullen eerder genoegen nemen met lagere marges dan dat ze een financieel slaatje zullen slaan uit de situatie. Vergeet niet dat de prijzen in de supermarkt de afgelopen maanden al fors zijn gestegen, bijvoorbeeld als gevolg van hogere inkoopprijzen en de sterk gestegen transportkosten. Klanten klagen dagelijks dat boodschappen duurder worden. En veel huishoudens hebben het financieel al zwaar; onder andere door de extreme energieprijzen.’

‘Daarbij is er nog steeds een hevige concurrentiestrijd gaande tussen de verschillende ketens waarbij prijs een belangrijke rol speelt. Geen enkele keten wil te boek staan als duur en dat betekent dat supermarkten eerder hun marges zullen verkleinen dan vergroten.’

De prijzen voor grondstoffen zijn sterk gestegen. Zou dat niet moeten leiden tot hogere prijzen in de winkel?

‘Ik snap dat structurele kostenstijgingen op een gegeven moment moeten doorberekend worden en dat is de afgelopen tijd ook gebeurd. Supermarktklanten betalen nu zomaar een paar dubbeltjes meer voor een pak melk dan een jaar geleden. Maar schommelingen in de inkoopprijs hebben nooit een directe relatie met de consumentenprijs in de winkel.’

‘Als kostenstijgingen reëel zijn is er met supermarkten best te praten over het openbreken van contracten en prijsaanpassingen. Dat is bijvoorbeeld al gebeurd voor eieren. Supermarkten hebben er natuurlijk geen enkel belang bij als partijen in de keten dreigen om te vallen. Dan komt immers ook de aanvoer naar de winkels in gevaar.’

‘Maar hogere prijzen moeten wel gebaseerd zijn op reële economische ontwikkelingen en niet op opportunisme. Daar zullen inkopers van supermarkten scherp op blijven letten. Want reken maar dat ze nu bestookt worden door alle leveranciers die claimen dat de prijs omhoog moet.’

CBL-directeur Marc Jansen: ‘Supermarkten hebben er geen enkel belang bij als partijen in de keten dreigen om te vallen.’
CBL-directeur Marc Jansen: ‘Supermarkten hebben er geen enkel belang bij als partijen in de keten dreigen om te vallen.’
right